بیمه تمام خطر پیمانکاران
بیمه تمام خطر پیمانکاران اصولاً برای یک پروژه احداث، که اجرای آن به موجب قراردادی بین کارفرما و پیمانکار منعقد شده، صادر میشود و آن را از زمان شروع کار تا پایان تحت پوشش قرار میدهد. بیمه نامه تمام خطر پیمانکاران را میتوان برای کلیه پروژههای راهسازی و ساختمانی بررسی و صادر نمود. لذا موضوعات مورد بیمه تمام خطر پیمانکاران بسیار متنوع است. به عنوان نمونه میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- انواع ساختمان با کاربریهای مختلف مثل مسکونی، اداری، تجاری، پزشکی، آموزشی و ورزشی
- ساختمان کارخانجات و سیلوها که ممکن است بخش عمدهای از عملیات مربوط به نصب تجهیزات و ماشین آلات نیز باشد.
- ساختمان راه، خطوط و ایستگاههای راه آهن و باند و ترمینال فرودگاهها
- انواع موج شکنها و آبشکن در داخل دریا
- پلها، سدها، تونلها، سیستمهای آبیاری و زهکشی و خطوط انتقال آب (با لولههای سیمانی) کانالها، بندرگاهها
موارد تحت پوشش بیمه
- کارهای موضوع پیمان
- نصب ماشین آلات یا تجهیزات
- لوازم و تجهیزات ساختمانی
- ماشینآلات ساختمانی
- هزینههای مربوط به برداشت ضایعات
- اموال مجاور
- مسئولیت مدنی در صورت تمایل در بخش دو بیمه نامه
- و سایر موارد
حدود پوشش بیمهای ارائه شده توسط بیمه تمام خطر پیمانکاران یک پوشش تمام خطر بوده و لذا هر خطری که به نحوی مشخص استثناء نشده باشد تحت پوشش قرار میگیرد. به عبارتی بیمه تمام خطر پیمانکاران تقریباً هرگونه زیان یا خسارت فیزیکی ناگهانی و غیرقابل پیش بینی را که در طول مدت بیمه و در محل اجرای پروژه به اموال بیمه شده وارد آید را جبران خواهد نمود. عموماً بیمهگر از بین رفتن یا خسارت ناشی از علل زیر را جبران مینماید.
- آتش سوزی، صاعقه، انفجار، سقوط هواپیما، کاربرد آب یا اقداماتی که به منظور اطفاء حریق انجام میگیرد.
- سیل، طغیان آب، نشست زمین، لغزش زمین و صخرهها
- دزدی ساده، سرقت با شکستن حرز
- اجرای ناصحیح کار، عدم مهارت، سهل انگاری، اعمال توام با سوءنیت، اشتباهات فردی
- علاوه بر موارد مذکور، بیمه تمام خطر پیمانکاران از بین رفتن یا خسارت وارد به مصالح ساختمانی، ماشینآلات ساختمانی و لوازم و تجهیزات ساختمانی در حین حمل و نقل در محدوده اجرای پروژه، انبار داری در خالل دوره و یا در هنگام پیاده یا سوار نمودن ماشینآلات را تحت پوشش قرار میدهد.
بیمه تمام خطر نصب
هدف اصلی بیمه تمام خطر نصب، ارائه تأمین جامع و کافی در مقابل تمام خطرات مربوط به نصب ماشینآلات و تجهیزات و همچنین نصب هرگونه سازه با اسکلت فلزی است. موضوع بیمهنامه تمام خطر نصب، پروژههای در حال اجراء است. بیمه نامه تمام خطر نصب پروژههایی را در بر میگیرد که با قطعات و تجهیزات و ماشینآلاتی شکل میگیرد که در کارخانهها و واحدهای تولیدی دیگر ساخته شده و در محل اجرای طرح نصب میشود. مدت این بیمه است.
خطرات تحت پوشش
از جمله خطرات تحت پوشش میتوان به این موارد اشاره کرد.
- خطرات طبیعی مثل سیل، زلزله، طوفان، نزولات جوی
- آتش سوزی، انفجار، برخورد جسم خارجی، ریزش و رانش زمین
- دزدی، خسارت ناشی از بکار بردن مصالح معیوب و اجرای ناصحیح کار به بخشهای اجراء شده دیگر که بطور صحیح اتمام شده و غیره
تعیین حق بیمه
برای تعیین نرخ حق بیمه انواع پروژههای معمولی نصب، شرکتهای بزرگ اتکایی جداولی به عنوان جداول راهنمای نرخ تهیه نمودهاند که در بیشتر موارد یعنی مواردی که بتوان خطرات مشمول بیمه را خطراتی عادی تلقی نمود، قابل استفاده است. با این همه تعیین نرخهای ثابت برای تمام پروژههای نصب امری غیرممکن است و اصولاً نرخ هر ریسکی بخصوص پروژههای بزرگ، میباید براساس ویژگیهای خاص آن ریسک ارائه شود. برای تعیین و ارائه نرخ حق بیمه تمام خطر نصب متناسب با خطر مورد نظر، بیمهگر نیاز به اطلاعات عدیدهای خواهد داشت که شامل موارد زیر است.
- مشخصات فنی پروژه مربوطه
- ارزش قرارداد
- قیمت اشیاء مورد نصب
- نقشه پروژه (در برگیرنده مسئولیت مدنی در قبال اشخاص ثالث)
- اطلاعات زمینشناسی
- آبشناسی و هواشناسی مربوط به محل نصب
- جدول زمان بندی شده تهیه و نصب اشیاء مورد بیمه
- جزئیات مربوط به امکانات پیش انبارداری
- خدمات و امکانات حفاظتی
- وسایل و تجهیزات اطفاء حریق
- اطلاعاتی در مورد تجربه شرکت مجری عملیات نصب در اجرای پروژههای مشابه در رابطه با تعیین نرخ حق بیمه مربوط به ماشینآلات و تجهیزات نصب
میباید به این نکته توجه کرد که این ماشین آلات غالباً در شرایط سخت و تحت فشارهای شدید مورد استفاده قرار میگیرند و به طور منظم نیز سرویس نمیشوند.
بیمه شکست ماشین آلات
هدف بیمه شکست ماشین آلات حمایت از بیمهگذار در برابر خسارات مالی ناشی از وقوع حادثه ناگهانی و غیرقابل پیش بینی است. در صورت عدم وجود بیمهنامه شکست ماشین آلات، صاحبان ماشینآلات میباید همواره مبالغی را به صورت نقد و به عنوان ذخیره برای جبران خسارات احتمالی نگهداری نمایند، این عمل نه تنها بخشی از سرمایه آنها را به صورت راکد و غیرقابل استفاده در امر سرمایه گذاری در میآورد، بلکه چنانچه خسارتی به وقوع بپیوندد که هزینههای لازم به منظور جبران آن بیش از ذخایر خسارتی نگهداری شده باشد، میبایست بخشی از درآمدهای جاری موسسه را نیز به این امر اختصاص داد و در چنین حالتی موسسه با مشکالت مالی مواجه خواهد شد (به خصوص در سالهای اولیه فعالیت موسسه که میزان ذخایر بسیار ناچیز است) بنابراین بیمه نامه شکست ماشینآلات بهترین راه حل جبران خسارات احتمالی بدون ذخیره کردن بخشی از سرمایه بیمه گذار است. بیمه ماشینآلات برای تمامی موسساتی که این قبیل ماشینآلات را مورد استفاده قرار میدهند، حائز اهمیت است. یعنی بیمهنامه شکست ماشین آلات نه تنها برای موسسات بزرگ صنعتی که متشکل از واحدهای بزرگ یا ماشینآلات تمام اتوماتیک هستند، بلکه مهمتر از آن برای کلیه موسسات صنعتی متوسط و کوچک نیز که بروز نقصی در ماشینآلات تولیدی آنها ممکن است عواقب سوء مالی و اقتصادی بسیار شدیدی را برای موسسه به بار آورد، دارای اهمیت است. همچنین آن دسته از موسسات مالی که اعتبار لازم جهت خرید ماشینآلات و دستگاهها را تأمین مینمایند نیز علاقمندند که این قبیل ماشینآلات و دستگاهها از تأمین جامع و کامل برخوردار باشند.
موارد تحت پوشش
در بیمه نامه شکست ماشین آلات انواع دستگاهها و تجهیزات مکانیکی، ادوات و ماشینآلات را میتوان تحت پوشش قرار داد، مثلاً دستگاههای مولد نیروی برق (بویلرها، توربینها و ژنراتورها)، تأسیسات شبکههای برق رسانی (ترانسفورماتورها، تجهیزات برق فشار قوی و ضعیف)، ماشینآلات تولیدی و تجهیزات کمکی) ماشینهای ابزار و ماشینهای بافندگی ماشینآلات کاغذ سازی، پمپها، کمپرسورها، مخازن، لولهها، تیوبها و …).
لازم به ذکر است که عموماً برخی از اقلام که در مقایسه با مجموعه ماشینآلات یک کارخانه از عمر مفید کوتاهترین برخوردار هستند، تحت شمول این بیمه قرار نمیگیرند.
ابزار آلات تعویض شدنی، مانند: انواع قالبها، سیلندرهای مورد استفاده در صنعت چاپ
قطعاتی که به دلایل ذاتی یا بواسطه نوع استفادههای که از آنها میشود، زیاد در معرض کهنگی و استهلاک قرار میگیرند، مانند لفافهای نسوز، سنگ شکنها، اشیاء شیشهای، تسمهها، تایرهای لاستیکی، انواع روغنها، سوختها، کاتالیزورها (وغن موجود در ترانسفورماتورها و کلیدهای خودکار برق که علاوه بر خنک کنندگی نیز دارند، تحت شمول بیمه قراردارند).
بیمه ماشینآلات پیمانکاری
برای هر پیمانکار، زمان و هزینههای مربوط از عوامل تعیین کننده و سرنوشتساز در موفقیت یا شکست پروژه ساختمانی به حساب میآیند. دستورالعملهای کارخانههای تولید کننده و کتابچههای مخصوص ماشینآلات از مواردی است که پیمانکار را در انتخاب تجهیزات مورد نظر و محاسبه هزینههای آنها یاری میدهد. بیمه ماشین آلات پیمانکاری بیشتر برای پروژههای بلند مدت یا پروژههایی که در محل ساختمان آنها چندین پیمانکار، ماشینآلات خود را به کار انداختهاند مناسب است. بیمهنامه ماشینآلات پیمانکاری پوششهای یکسان همه ماشینآلات موجود در کارگاه را بدون در نظر گرفتن ملاک آنها در بر میگیرد و هر یک از آنها به نسبت سهم حق بیمه خود را پرداخت خواهند کرد.
ویژگیهای بیمه ماشین آلات پیمانکاری
- محل خاص (محل احداث ساختمان)
- مدت از قبل تعیین شده بیمه (زمان تکمیل ساختمان)
- بیمه ماشینآلات ساختمانی یک پوشش تمام خطر است
موارد تحت پوشش
کلیه ماشینآلات مقاطعه کار با بیمهنامه یک ساله پوشش داده میشوند. مدت یک بیمه به طور طبیعی ۱۲ ماهه است که به خودی خود در پایان هر ۱۲ ماه تمدید میشود، مگر این که یکی از طرفین آن را فسخ کند. هنگامی که پیمانکار همزمان در چند جای کوچک کار میکند یا ماشینآلاتش برای مدتهای زمانی کوتاه به دفعات و در جاهای مختلف به کار گرفته میشوند، بیمه نامههای یک ساله مناسب ترین نوع بیمه به نظر میرسد. طبق قاعده، بیمهگذار همان پیمانکار است و به این دلیل که بیمهنامههای یک ساله خسارتها و ضرر و زیان در یک زمان معین را پوشش میدهند. (بدون توجه به این که ماشینآلات کی و کجا به کار برده میشوند) با پوشش پروژههای خاص از بعضی جهات فرق دارد. دامنه پوشش بیمهنامههای یک ساله را میتوان به موارد زیر توسعه و تعمیم داد.
- ماشینآلات در انبار نیز بیمه هستند.
- ریسک در زمان حمل و نقل آنها را نیز میتوان داد.
همچنین باید توجه داشت که اگر بیمهنامه تمدید نشده باشد، بیمه ماشینآلات مربوط به هر قرارداد ساختمانی ناتمام، پایان مییابد.
در بیمهنامه پروژههای خاص، بیمه مسئولیت شخص ثالث همزمان با آن باید خریداری شود.
اموال بیمه شده
- تجهیزات ساختمانی متحرک، چه خودکار باشند و چه نباشند.
- تجهیزات ساکن، مانند دستگاه آمادهسازی بتن و تسمههای نقاله و غیره
- ماشینآلات و تجهیزات تولیدی نیروی برق و هوای فشرده
- تجهیزات اضافی و مکمل، مانند قطعات یدکی و تکمیلی ماشینآلات ساختمانی
بیمه تجهیزات الکترونیک
این بیمه خسارتهای وارد به انواع تجهیزات الکترونیکی مورد استفاده در کارگاههای صنعتی، صنایع، لوازم تحقیقاتی و آزمایشگاهی، لوازم اداری، سیستمهای هشداردهنده، تجهیزات اندازه گیری، دستگاههای کنترل و عیب یاب، تجهیزات مربوط به سینما و فیلمبرداری، دستگاههای تست مواد و نمونه برداری، تجهیزات رادیو تلویزیونی و مخابراتی، سیستمهای رایانه ای، تجهیزات پزشکی و مانند آن را تحت پوشش قرار میدهد.
موارد تحت پوشش
- سرقت با شکست حرز
- القاء الکتریکی، اتصال کوتاه، نوسان ولتاژ برق.
- آتش سوزی، صاعقه، انفجار از هر نوع (شامل خسارت ناشی از اطفاء حریق و عملیات نجات)
- سوختگی، نیم سوز شدن، دود زدگی و خسارت ناشی از استعمال دخانیات
- حوادث طبیعی نظیر طوفان، سیل و طغیان رودخانه، تگرگ، نشست ورانش زمین به استثناء زمین لرزه
- هر نوع آب دیدگی، نم زدگی و زنگ زدگی و رسوب زدگی ناشی از آنها
هر نوع خطر دیگری که در سطرهای ذیل استثناء نشده باشد.
استثنائات
بیمه گر در موارد زیر تعهدی ندارد.
- تلف یا آسیبی که فروشنده، اجاره دهنده و یا شرکتی که عهده دار تعمیر و نگهداری کامپیوتر تجهیزات وابسته به آن است به موجب قانون و یا قرارداد منعقده مسئول جبران آن باشد.
- تلف یا آسیبی که نتیجه خطا یا ناهنجاری باشد که بیمه گذار یا مدیر که از جانب وی مسئول است، از آن مطلع بوده و یا میبایست مطلع باشد.
- هر نوع تلف یا آسیبی که در نتیجه به کار گیری اقلام بیمه شده پس از وقوع خسارت و قبل از تعمیر دائمی و تضمین کارکرد عادی دستگاه خسارت دیده، اتفاق افتاده باشد.
- هر نوع هزینهای که به منظور سازگار سازی طبیعی سیستم، رفع عیوب کارکردی سیستم، و یا نگهداری عادی اموال مورد بیمه انجام شود به استثناء اقدامات ضروری مشابه که برای تعمیر اموال خسارت دیده انجام میشود.
- هر نوع تلف یا آسیب وارده به سوپاپها، لولهها، فیوزها، واشرها، کاسه نمدها و سایر ابزارهای آب بندی، کلیه ابزارها و ملزوماتی که به طور عادی تعویض پذیرند، سیلندرهای گراور سازی، کلیه اقلامی که با شیشه، چینی و سرامیک، ساخته شدهاند، روکشها و لفافها و یا سایر واسطههای عملیاتی (نظیر روغن موتور و مواد شیمیایی)
- عیب و نقص در زیبایی ظاهری دستگاه، از قبیل خراشیدگی رنگ، پولیش و یا سطوح لعابدار
- استهلاک عادی، زنگ زدگی، رسوب گرفتگی، اکسیده شدن و یا فساد تدریجی در اثر کمبود استفاده از دستگاه و شرایط آب و هوایی