سـنـگ در صنعت ساختمان
سنگهای ساختمانی در ساختمانها اغلب از سنگ لاشه همراه با ملاتهای گچ و آهک هستند. اگر چه این نوع سنگها به علت سنگینی و مشکلات حمل و نقل و استخراج تا حدی جای خود را به مصالحی نظیر آجر داده، اما همچنان اهمیت خود را در ساختمانهای سنگین و سخت نظیر پلها، تونلها، بهمن گیرها، دیوارهای حائل و سنگ چینها، کرسی چینها و غیره حفظ کرده است. بطور کلی سنگ طبیعی را که دارای مقاومت کافی در شرایط جوی و رنگ جالبی باشد میتوان در عملیات ساختمانی و به صورت سنگ لاش، سنگ قواره، سنگ باربر، سنگ پلاک، سنگ درپوش، سنگ ستون و حتی به صورت ظروف و وسایل سنگی استفاده نمود.
سنگهای طبیعی برای مصارف ساختمانی
سنگ طبیعی در رنگها و مشخصات گوناگونی وجود دارد و به همین دلیل در ساختمان برای اهداف مختلفی به کار میرود. بیشتر سنگهای طبیعی عایق حرارتی خوبی نیستند، دیوارهای خارجی ساختمانهای سنگی را با ضخامت زیاد اجرا میکنند تا این نقطه ضعف تا حدودی جبران شود. این کار باعث بالا رفتن وزن ساختمان شده و اجرای کار را مشکل میکند. علاوه بر آن، افزایش ضخامت دیوار سنگی به دلیل ارتباط مستقیم وزن ساختمان با شتاب حاصل از زلزله، خطراتی نیز ایجاد میکند. به همین دلیل استفاده از دیوارهای سنگی در مناطق زلزله خیز باید با احتیاط و رعایت نکات فنی دقیق صورت گیرد.
سنگ قرنیز
با توجه به این که گچ در مقابل رطوبت مقاوم نبوده و به سرعت فاسد میشود، برای جلوگیری از رسیدن رطوبت به دیوار گچکاری شده در موقع شستن کف،دور اطاقها را به ارتفاع 10سانتیمتر یک سنگ پلاک کار میگذارند که به آن اصطلاح قرنیز میگویند. برای قرنیز میتوان از سنگهای مختلفی مانند سنگ تراورتن، باغ ابریشم و یا سنگ مرمر و غیره استفاده نمود. اگر در موقع کار گذاشتن این سنگ دقت شود که هم سطح گچ دیوار نصب شود بهتر است، زیرا اگر جلوتر از گچ عقبتر از گچ کاری نصب شود، در نتیجه گچ تیزی پیدا خواهد کرد که در اثر مرور زمان لب پریده شده و منظره زشتی پیدا خواهد نمود.
بهتر است از زیبایی در محل برخورد سنگ قرنیز و گچ فرو رفتگی کوچکی که با آن چفت میگویند، در گچ ایجاد نمود. برای آنکه سنگ قرنیز هم باد گچ و خاک نصب شود باید اولًا دقت نمود که گچ و خاک دیوارها به ۱۰-۱۵ سانتیمتر ختم شود در ثانی در صورت لزوم باید چند سانتیمتر از دیوار را در محل برخورد با کف تراشید تا جای برای کلفتی سنگ قرنیز و ملات پشت آن ایجاد شود. کلفتی سنگ قرنیز معمولاً یک سانتیمتر است.
تراورتن (Travertine)
این سنگ حاصل رسوبات جریانات آب گرم زیرزمینی است. تراورتن به رنگهای متنوع سفید، کرم، خاکستری و … وجود دارد. این سنگ را برای نماسازی داخل و خارج ساختمان به کار میبرند.
مرمریت (Marbel)
از انواع سنگهای دگرگون است که در رنگهای سفید، خاکستری، سیاه، سبز، قرمز، زرد و ارغوانی است. سنگ مرمر را برای تزئینات و نماسازی داخل ساختمان شامل، کف، دیوار و کارهای هنری بکار میبرند.
نکاتی کاربردی در خصوص انتخاب سنگهای ساختمانی
انتخاب سنگهای ساختمانی مناسب که با شرایط آب و هوایی محیط سازگاری بیشتری داشته باشد تا دوام سازه را تضمین کند نکته حائز اهمیتی است که باید از سوی خریداران در نظر گرفته شود.
- خریداران سنگهای ساختمانی معمولاً با مشکل انتخاب سنگ مناسب روبرو هستند و در اغلب موارد انتخاب خود را بر اساس شنیدههای خود از دیگران و معیارهای غلط انجام میدهند. در صورتی که با یک انتخاب درست میتوان ماندگاری، زیبایی و دوام سازه را افزایش داد و هزینههای تعمیرات و بازسازی در آینده را کاهش داد.
- اولین نکتهای که در خرید سنگهای ساختمانی باید به آن توجه کرد این است که سنگ یک ماده طبیعی است و از دل زمین استخراج میشود پس بنابراین نباید توقع این را داشت که مانند نئوپان، سرامیک، موزاییک و … با یک محصول یکدست و بدون تغییر در بافت و رنگ و طرح که مصنوع دست انسان هستند مواجه باشیم. با توجه به نکتهای که در بالا به آن اشاره شد حال با در نظر گرفتن موارد زیر میتوان سنگ مناسب را انتخاب کرد.