نشریه شماره ۱۷۷
نشریه شماره ۱۷۷ تحت عنوان، راهنمای بهرهبرداری و نگهداری واحدهای تصفیه خانه آب در سال ۱۳۷۷ منتشر شده است.
مجموعه عملیاتی که به منظور آماده کردن آب برای مصارف مورد نظر اجرا میشود، تصفیه آب نامیده میشود. تصفیه خانه نیز مجموعه تاسیسات و تجهیزات عملیات تصفیه را در بر میگیرد. بنابراین برای تهیه آبی مناسب برای شرب و مصارف عمومی شهری یک رشته عملیات در تصفیه خانه آب به مورد اجرا گذارده میشود تا آب دریافتی از منابع آب را با کیفیتی قابل قبول در چهارچوب استاندارد آب آشامیدنی تحویل نماید.
آب آشامیدنی استاندارد، به طور کلی آبی است که بی رنگ، بی بو و با طعم مطبوع و گوارا است. مصرف آن در دراز مدت هم به لحاظ عاری بودن از مواد مضر، ضرری به سلامت مصرف کننده ندارد. همچنین خسارتی به تجهیزات انتقال، توزیع و مصرف وارد نمیآورد.
عملیاتی که در تصفیه خانه آب آشامیدنی در رابطه با تصحیح کیفیت آب اجرا میشود، بستگی به کیفیت آب منابعی دارد که برای تامین آب آشامیدنی در نظر گرفته میشود. طرح تاسیسات تصفیه خانه با در نظر گرفتن اینکه آب تصفیه شده برای مصارف شرب و مصارف عمومی شهری به کار برده خواهد شد، پیش بینی میشود.
اهداف نشریه شماره ۱۷۷
هدف از تهیه این نشریه، ارائه روشهای بهرهبرداری از تاسیسات تصفیه خانه و بالا بردن سطح اطلاعات فنی کارشناسان است.
نظر به اینکه معیارهای تهیه شده در این دستورالعمل به خاطر تنوع تاسیسات، به صورتی است که در برگیرنده نکات عمومی و مشترک است، باید به صورت راهنمای کلی مورد استفاده متخصصان در ردههای مختلف قرار گیرد. لازم است در هر تصفیه خانه متخصصان امر خطوط اجرایی مناسبی را برای کارکنان تهیه و به آنان ابلاغ کنند. همچنین متخصصان باید بر اساس برنامهریزیهای مناسب بر حسن اجرای کارها نظارت کنند.
دامنه کاربرد نشریه شماره ۱۷۷
این دستورالعمل شامل کلیه تاسیساتی است که در تصفیه آب آشامیدنی مورد استفاده قرار میگیرد. از آنجا که مسایل آبگیری و دفع لجن از مسایلی است که در تصفیه خانههای فاضلاب مطرح است، لذا بحث در این زمینه در بخش بهرهبرداری و نگهداری از تصفیه خانههای فاضلاب پیگیری خواهد شد.
فرایندهای تصفیه آب
از نظر کلی تصفیه خانه آب آشامیدنی شامل گروهی از واحده و تجهیزات زیر خواهد بود که بر اساس بررسی کیفیت آب به کار گرفته میشوند.
تصفیه فیزیکی آب
هر گونه تصفیهای که در آن به وسیله روش های فیزیکی عوامل آلودگی از آی حذف شوند، تصفیه فیزیکی آب نامیده میشود. از جمله دانهگیری، زلالسازی، صاف سازی و استفاده از اشعه ماورای بنفش در سالم سازی آب را میتوان نام برد.
تصفیه شیمیایی آب
هر گونه تصفیهای که در آن به کمک مواد شیمیایی عوامل آلودگی از آب حذف شوند، تصفیه شیمیایی آب نامیده میشود. انعقاد، سختیزدایی، کلرزنی و … نمونهای از تصفیه شیمیایی است.
فهرست مطالب نشریه شماره ۱۷۷
نشریه شماره ۱۷۷ در هشت فصل و ۲۱۳ صفحه توسط سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تهیه و تنظیم شده است. بخشی از فهرست مطالب این نشریه به شرح زیر است.
فرایندهای تصفیه آب
- تصفیه فیزیکی آب
- تصفیه شیمیایی آب
- سالم سازی
شرح مراحل، تاسیسات تصفیه و کاربرد آنها
- پیش تصفیه
- آشغالگیری و حذف ماسه
- کلرزنی آب خام
- پیش ته نشینی
- تصفیه اصلی (حذف گازهای همراه با آب، فرایندهای انعقاد و لخته بندی، صاف سازی و …)
مواد شیمیایی نامطلوب در آب آشامیدنی
- کلسیم و منیزیم
- آهن و منگنز
- فلزات سنگین
- کلرورها
- فلوئورورها
- سولفات و سولفورها
- نیتراتها
- تری هالومتانها
- مواد فعال سطحی و پاک کنندهها (دترجنتها)
- سموم دفع آفات و علف کشها
- مواد رادیو اکتیو
- سیانور
روشهای حذف مواد شیمیایی نامطلوب در آب آشامیدنی
- جذب سطحی (زغال فعال)
- سختی زدایی
- نمکزدایی (نمکزدایی آبها با فرایند گرمایش (تقطیر)، نمکزدایی آبها در حرارت پایینتر از نقطه جوش و …)