افت در بتن

افت در بتن پدیده‌ای است که در اثر بکارگیری آب اضافی در ساخت بتن ایجاد شده و به صورت ترک‌های موئین در سطح بتن نمایان می‌شود. این ترک‌ها را گاهی از حدود یک تا دو هفته پس از بتن ریزی می‌توان در سطح بتن مشاهده کرد که با گذشت زمان تشدید می‌شود.

عوامل موثر در افت

میزان مصالح سنگی به کار رفته در ساخت بتن

هر چه مصالح سنگی بکار رفته در بتن بیشتر باشد، میزان افت کمتر است. (بتن توپر افت کمتری دارد)

نوع مصالح سنگی

هر چه در ساخت بتن از مصالح سنگی مرغوبتری استفاده شود، افت کمتری اتفاق می‌افتد. آزمایش نشان داده که افت یک نمونه بتن که از ماسه سنگ تهیه شده ۳ برابر افت نمونه مشابه که از کوارتز تهیه شده‌، است.

نسبت آب به سیمان (W/C)

‌واضح است که هر چه نسبت آب به سیمان کمتر باشد، مقدار افت کمتر است.

رطوبت محیط

آزمایش نشان داده که هر چه رطوبت محیط (بخصوص در روزهای اول) بیشتر باشد، افت کمتر است. (بتن‌هایی که در مناطق خشک هستند افت بیشتری دارند و بالعکس بتن‌هایی که در مناطق مرطوب مثلاً در کنار دریا هستند، دارای افت کمتری هستند) لذا نتیجه می‌شود که مراقبت خوب از بتن، کمک قابل توجهی به پدیده افت در بتن تازه می‌کند.

راه‌های مقابله با افت

کم کردن عوامل تشدید کننده افت (بکارگیری مصالح سنگی مرغوب، متراکم نمودن بتن و …)

استفاده از سیمان ضد افت

سیمان ضد افت همزمان با گیرش خود، افزایش حجمی را در بتن ایجاد می‌کند که این افزایش حجم می‌تواند با کاهش حجم ناشی از افت، مقابله کند. (البته این نوع سیمان گرانقیمت بوده و مصرف آن باید توجیه اقتصادی داشته باشد)

استفاده از درزهای مناسب

یعنی بتن را در فواصل مناسب (مثلاً ۵ متر به ۵ متر) به توسط درزهای انقباض از هم جدا کنند. استفاده از درزهای انقباض کمک می کند که با استفاده از ضعفی که در فواصل معین ایجاد کرده ایم، ترک ناشی از افت دقیقاً در محل دلخواه اتفاق بیفتد.

استفاده از آرماتور افت (مثلاً آرماتور افت و حرارت)

این آرماتورها، برای خنثی نمودن تنش کششی ناشی از افت در بتن به کار گرفته می‌شوند. در عمل اکثراً از آرماتورهایی موسم به آرماتور افت و حرارت استفاده می‌شود. چنین آرماتورهایی هم برای تحمل تنش‌های ناشی از افت و هم برای تحمل تنش های ناشی از حرارت به کار برده می‌شود. (چنانچه در سقف‌های تیرچه بلوک دیده می‌شود، یک شبکه متعامد از آین آرماتورها در عمق ۵ سانتی متری بتن روی سقف، تعبیه می‌شود.) حداقل آرماتور افت و حرارت ۰/۰۰۲ تا ۰/۰۰۸ سطح مقطع بتن است. آرماتورهای افت را می‌توان به صورت ساده (صاف) در نظر گرفت.